Van leerling tot aardige, waardige en vaardige volwassene

In Nederland bestaat geen eenduidig antwoord op de vraag wat het doel van onderwijs is. Dit heeft te maken met onze vrijheid van onderwijs, die in artikel 23 van de Grondwet is vastgelegd. Scholen hebben hiermee de vrijheid en de gelegenheid om eigen doelen te koppelen aan onderwijs. Sinds 1993 moeten scholen wel een aantal kerndoelen hanteren, door Stichting Leerplan Ontwikkeling geformuleerd voor de grotere leergebieden, zoals de talen, rekenen, wiskunde, oriëntatie op jezelf en de wereld, kunstzinnige oriëntatie en bewegingsonderwijs (SLO).

Kerncurriculum

Tot het kerncurriculum van het advies Onderwijs2032 horen Nederlands, Engels, rekenvaardigheid, digitale geletterdheid en burgerschap. Daarbij komen drie ‘interdisciplinaire kennisdomeinen’: mens en maatschappij, natuur en technologie en taal en cultuur. Er is ook een rol voor persoonsvorming, ontwikkeling van de eigen identiteit en gezond leren leven. Schnabel komt tot de slotsom dat leerlingen zich moeten ontwikkelen tot aardige, waardige en vaardige volwassenen. Het advies heeft veel stof doen opwaaien. Vooral persoonsvorming is een onderdeel waar onduidelijkheid over heerst.

Vier kerntaken

De Internationale Commissie voor Onderwijs voor de 21e eeuw noemt vier kerntaken van het
onderwijs: ‘leren te weten’, ‘leren te doen’, ‘leren te zijn’, en ‘leren samen te leven’ (Delors, 1996).
‘Leren te zijn’ kan wat mij betreft opgevat worden als ‘leren wel te zijn’, of ‘leren gelukkig te zijn’. Gelukkig zijn, is wat nagenoeg alle ouders antwoorden, als je ze vraagt wat zij belangrijk vinden voor de toekomst van hun kind.

Welbevinden en floreren

Er is voldoende grond om te streven naar welbevinden en floreren van leerlingen. Als een interventie puur gaat om het verbeteren van welbevinden, kunnen we dit ‘Amplitie’ noemen. ‘Amplitie’ (afkomstig van het Latijnse woord ‘amplio’) betekent: versterken, vergroten en vermeerderen. Preventie kan helpen om amplitie vooruit te helpen. Een programma met te verwachten positieve uitkomsten als een positieve sfeer, meer welbevinden bij de leerlingen en hogere cijfers maakt helaas nog weinig kans om financiering te vinden voor onderzoek. Als het doel van een dergelijke interventie uitgebreid kan worden naar parallelle preventie van depressie, angst, pesten, drugsgebruik, voortijdig schoolverlaten of andere jeugdproblematiek, dan neemt de kans op mogelijke financiering voor onderzoek toe.

 


 

Lees hier het hele artikel (PDF)

Posted by Redactie Onderwijscommunity