Zorgplicht passend onderwijs

Vijf jaar geleden is het passend onderwijs ingevoerd. En met dat passend onderwijs hebben de scholen ook een zorgplicht gekregen. Deze zorgplicht is een resultaatsverplichting (dus geen inspanningsverplichting) die zich richt op een school en niet op het samenwerkingsverband. In de praktijk gaat het niet altijd goed met de zorgplicht.

De Wet Passend Onderwijs heeft als doel dat scholen in het funderend onderwijs op een zo efficiënt en effectief mogelijke manier passend onderwijs realiseren. De kern van de wet is de zorgplicht voor passend onderwijs. Scholen moeten deze zorgplicht vervullen voor alle leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben. Ze moeten ervoor zorgen dat een kind dat extra begeleiding nodig heeft, altijd een passende plek in het onderwijs krijgt.

 

Toezicht op naleving van de zorgplicht

Vanaf 1 november 2019 wordt toezicht op de naleving van de zorgplicht een onderdeel van elk vierjaarlijks onderzoek of onze voorbereiding daarop. Het ministerie wil toezicht gaan houden op het naleven van de zorgplicht passend onderwijs zoals vastgelegd in de wet. Bij tekortkomingen wil ze handhavend gaan optreden.

De zorgplicht passend onderwijs heeft 3 doelen:

  • verantwoordelijkheden helder beleggen;
  • ouders ontlasten;
  • thuiszitten voorkomen.

Door de zorgplicht moet elke leerling passend onderwijs kunnen krijgen. Dat is nu vaak lastiger voor leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben. De ouders van deze leerlingen worden soms van de ene naar de andere school verwezen zonder dat een school hun kind toelaat.

 

Wat als de zorgplicht niet wordt nageleefd?

Er zijn twee scenario’s:

1.) De tekortkoming duurt nog voort

De onderwijsinspectie geeft een herstelopdracht wanneer vastgesteld wordt dat een leerling thuis zit en de school van aanmelding zich niet aan de zorgplicht houdt. Het schoolbestuur dient de leerling binnen een termijn van een week alsnog te plaatsen, of plaatsing op een andere school moet aanbieden.

2.) De tekortkoming is al geëindigd

Het komt voor dat scholen niet voldoen aan de zorgplicht omdat ze de leerling afwijzen voordat de leerling schriftelijk is aangemeld. Met als gevolg dat de ouders zelf op zoek gaan naar een andere plaats voor de leerling. Dergelijk calculerend gedrag van scholen is onwenselijk maar op dat moment niet meer terug te draaien. Om toch een consequentie te verbinden aan het negeren van de zorgplicht, publiceert de onderwijsinspectie een openbaar rapport over de tekortkoming en geeft een officiële waarschuwing.

Dergelijk calculerend gedrag van scholen is onwenselijk maar op dat moment niet meer terug te draaien

Wanneer geldt de zorgplicht niet?

De zorgplicht geldt in een aantal gevallen niet:

  • Als de school waar het kind is aangemeld vol is. Dat moet dan wel voor alle leerlingen gelden;
  • Indien de ouders weigeren de grondslag van de school te onderschrijven;
  • Wanneer leerlingen bijvoorbeeld een taalachterstand hebben en extra ondersteuning nodig is om die achterstand in te lopen;
  • Bij aanmelding tot een instelling van cluster 1 (blinde, slechtziende kinderen) of 2 (dove, slechthorende kinderen en kinderen met een taal- spraakontwikkelingsstoornis);
  • Bij inschrijving op een ander niveau dan de oude school adviseert.

Wanneer een school de zorgplicht niet naleeft negeert ze hiermee het belangrijkste beginsel van het nieuwe stelsel: scholen zijn ervoor verantwoordelijk dat leerlingen een passende onderwijsplek krijgen.


lees meer op de website van de onderwijsinspectie en van ouders & onderwijs

beluister ook de podcast met Louwina Boomsma, inspecteur bij de Onderwijsinspectie, over strenger toezicht zorgplicht op scholen

Posted by Redactie